Theo Sở Công Thương TP Cần Thơ, dù còn nhiều khó khăn nhưng kim ngạch xuất khẩu (XK) 2 tháng đầu năm 2011 tháng sau luôn cao hơn tháng trước và tăng 5,3% so cùng kỳ năm 2010. Sự tăng trưởng này cùng với việc UBND thành phố vừa ban hành Quyết định số 97/QĐ-UBND về phê duyệt Chương trình phát triển XK hàng hóa, dịch vụ của TP Cần Thơ đến năm 2015 và định hướng đến năm 2020 sẽ là bước khởi đầu để thành phố hướng đến mục tiêu XK đạt 1 tỉ USD trong năm 2011.

TĂNG TRƯỞNG TRONG KHÓ KHĂN

Theo thống kê của Sở Công Thương TP Cần Thơ, tháng 1 – 2011, tổng kim ngạch XK hàng hóa thành phố tăng 1,6% so tháng 12-2010. Đến tháng 2 – 2011, kim ngạch XK hàng hóa của thành phố tiếp tục tăng 1,9% so với tháng trước và tăng 31,9% so cùng kỳ năm 2010. Hai tháng đầu năm 2011, tổng giá trị kim ngạch XK hàng hóa của TP Cần Thơ ước đạt 127,14 triệu USD, tăng 5,3% so với cùng kỳ.

Đóng gói hàng xuất khẩu tại Công ty TNHH Thủy sản Trường Nguyên.

Gạo và thủy sản là hai mặt hàng XK chủ lực của TP Cần Thơ, chiếm gần 70% tổng kim ngạch XK của thành phố. Đầu năm đến nay, cả hai mặt hàng này đều có tăng trưởng nhưng cũng gặp không ít khó khăn. Đối với mặt hàng gạo, 2 tháng đầu năm 2011 mang về kim ngạch XK khoảng 37,49 triệu USD, tăng 29,5% so với cùng kỳ năm trước. Tuy nhiên, theo nhận định của Sở Công Thương TP Cần Thơ, đầu năm đến nay, đặc biệt trong tháng 2-2011, tình hình XK gặp nhiều khó khăn. Một trong những nguyên nhân là do trong tháng giá XK giảm, nhu cầu nhập khẩu gạo của các nước không cao, khách hàng nhập khẩu tìm cách ép giá gạo XK của Việt Nam. Các doanh nghiệp chưa ký được hợp đồng mới, phần lớn tập trung thực hiện các hợp đồng đã ký từ cuối năm 2010.

XK thủy sản của TP Cần Thơ 2 tháng đầu năm nay đạt giá trị khoảng 62,3 triệu USD, tăng 12,2% so với cùng kỳ năm 2010. Tuy nhiên, theo các doanh nghiệp chế biến và XK thủy sản, việc điều chỉnh tỷ giá USD/VND tăng, giá nguyên liệu chế biến thủy sản tăng... đã và đang là bài toán hóc búa trong kế hoạch sản xuất kinh doanh.

HƯỚNG ĐẾN MỤC TIÊU 1 TỈ USD

Theo Sở Công Thương TP Cần Thơ, hoạt động kinh doanh xuất nhập khẩu của TP Cần Thơ trong những năm qua đã phát triển khá tốt. Kim ngạch XK hằng năm đều tăng cao, góp phần tích cực trong việc phát triển kinh tế – xã hội của thành phố trong quá trình hội nhập khu vực và thế giới. Năm 2000, giá trị XK của thành phố đạt 160,37 triệu USD, đến năm 2009 đạt 841,24 triệu USD, tăng khoảng 5,4 lần so với năm 2000 và 2,3 lần so với năm 2005. Năm 2010, TP Cần Thơ đạt kim ngạch XK trên 900 triệu USD.

Vừa qua, UBND TP Cần Thơ ban hành Quyết định số 97/QĐ-UBND về phê duyệt Chương trình phát triển XK hàng hóa, dịch vụ của TP Cần Thơ đến năm 2015 và định hướng đến năm 2020 (Chương trình). Theo đó, ngoài việc định hướng phát triển XK các mặt hàng chính của thành phố như: gạo, thủy sản, dệt may, giày dép... và các mặt hàng mới như: hàng điện tử và linh kiện điện tử, XK dịch vụ... Theo Sở Công Thương TP Cần Thơ, Chương trình nhằm thúc đẩy hoạt động XK tương xứng với tiềm năng, thế mạnh hiện có và phù hợp với định hướng phát triển kinh tế xã hội của thành phố đến năm 2020 theo tinh thần Nghị quyết số 45-NQ/TW của Bộ Chính trị về xây dựng và phát triển TP Cần Thơ trong thời kỳ công nghiệp hóa, hiện đại hóa đất nước; Quy hoạch tổng thể phát triển kinh tế - xã hội TP Cần Thơ thời kỳ 2006 – 2020.

Ông Nguyễn Ngọc Minh, Giám đốc Sở Công Thương TP Cần Thơ, cho rằng: Những kết quả của hoạt động kinh doanh XK của các doanh nghiệp trên địa bàn thành phố thời gian qua cùng với việc triển khai thực hiện Chương trình là cơ sở quan trọng để TP Cần Thơ đạt mục tiêu XK trên 1,018 tỉ USD vào năm 2011. Đây sẽ bước đệm để các doanh nghiệp trên địa bàn thành phố nâng cao kim ngạch XK, góp phần thực hiện thành công định hướng phát triển kinh tế - xã hội của thành phố theo hướng công nghiệp hóa, hiện đại hóa, hội nhập kinh tế quốc tế.

ĐỂ ĐẠT MỤC TIÊU ĐỀ RA

Dù đặt mục tiêu kim ngạch XK vượt ngưỡng 1 tỉ USD trong năm 2011 và hướng đến trên 2 tỉ USD trong năm 2015, nhưng ngành công thương TP Cần Thơ nhận định: Cần phải triển khai đồng bộ nhiều giải pháp thì mới có thể đạt được kế hoạch đã đề ra. Theo đó, bên cạnh việc hỗ trợ các doanh nghiệp XK giải quyết khó khăn, cải tiến sản xuất, nâng cao chất lượng sản phẩm, từng bước đa dạng hàng hóa, đa dạng hóa thị trường XK... các ngành hữu quan của thành phố trong việc quản lý về mặt nhà nước đối với các thành phần kinh tế tham gia vào hoạt động kinh doanh XK trên địa bàn thành phố.

Bởi lẽ, theo thống kê của Sở Công Thương TP Cần Thơ, hằng năm, kim ngạch XK của khu vực các doanh nghiệp Trung ương chiếm tỷ trọng trên dưới 10%, trong khi XK của khu vực địa phương có tỷ trọng tăng khá nhanh từ 75,53% năm 2002 lên trên 84,08% năm 2009. Riêng khu vực có vốn đầu tư nước ngoài kim ngạch XK tăng chậm lại trong 5 năm gần đây, đóng góp vào tổng kim ngạch XK của TP Cần Thơ với tỷ trọng đang giảm dần qua từng năm. Năm 2009, tỷ trọng XK của các doanh nghiệp có vốn đầu tư nước ngoài chỉ còn 3,3%. Đây là vấn đề mà quản lý nhà nước cần quan tâm về tính cam kết tiêu thụ XK của họ khi xin cấp giấy phép đầu tư. Thêm vào đó, tỷ lệ XK trực tiếp bình quân chiếm khoảng gần 90%, phần còn lại là XK ủy thác. Con số XK ủy thác này và còn nhiều hàng XK của TP Cần Thơ thông qua các địa phương khác trong cả nước chưa được thống kê hết đang cho thấy năng lực cạnh tranh của các doanh nghiệp XK trên địa bàn TP Cần Thơ cần được cải thiện, nâng cao hơn. Điều này đòi hỏi các ngành hữu quan cần phải lưu ý khi hướng mục tiêu tăng trưởng kim ngạch XK tăng cao trong những năm sau.

Bài, ảnh: HÀ TRIỀU